kielpiniak.pl

71. rocznica akcji Brygady Świętokrzyskiej NSZ przeciwko oddziałom komunistycznym w rejonie wsi Rząbiec

71 lat temu, 8 września 1944 roku oddziały Brygady Świętokrzyskiej NSZ zlikwidowały w rejonie wsi Rząbiec grupę GL/AL Tadeusza Grochala ps. „Tadek Biały” oraz grupę sowieckiego wywiadu wojskowego pod dowództwem Iwana Iwanowicza Karawajewa.

Pułkownik Antoni Szacki "Bohun", "Dąbrowski" - dowódca Brygady Świętokrzyskiej ze swymi żołnierzami.

Pułkownik Antoni Szacki „Bohun”, „Dąbrowski” – dowódca Brygady Świętokrzyskiej ze swymi żołnierzami.

Grupa GL/AL zatrzymała patrol aprowizacyjny Brygady złożony z 9 żołnierzy pod dowództwem ppor. Franciszka Bajcera ps. „Sanowski”, których zamierzała rozstrzelać. Jednemu z żołnierzy patrolu udało się uciec i poinformować o sytuacji dowództwo Brygady, reszta oddziału NSZ została poddana brutalnemu przesłuchaniu. Pojmanym rozkazano kopać sobie groby, a „Sanowskiego” przywiązano do drzewa i torturowano.

Na wieść o pojmaniu patrolu do akcji natychmiast ruszyły główne siły Antoniego Szackiego „Bohuna”: 202. Pułk Piechoty Ziemi Sandomierskiej uderzył bezpośrednio na obóz komunistów, a 204. Pułk Piechoty Ziemi Kieleckiej odciął im drogę odwrotu.

W wyniku ataku Brygady całkowicie rozbita została grupa komunistyczna – według meldunku NSZ zginęło 34 komunistów, rannych 30, a 67 bolszewików dostało się do niewoli. 30 żołnierzy sowieckich wraz z T. Grochalem i I. I. Karawajewem zdołała uciec, zbiegł także dowódca PPR Tadeusz Grochal „Biały”. Do niewoli dostało się także 40 Polaków, członków GL/AL – część z nich zwolniono, a kilkunastu wstąpiło do Brygady Świętokrzyskiej. Z grupy jeńców – Polaków wyrokiem sądu polowego rozstrzelano cztery osoby (którym udowodniono udział w rabunkach). Brygada straciła 2 zabitych.

Wieczorem wśród pojmanych jeńców sowieckich doszło do buntu i próby ucieczki, w trakcie której 67 partyzantów sowieckich zostało zabitych. Zginęło również 3 żołnierzy NSZ, 3 zostało ciężko rannych.