kielpiniak.pl

71. rocznica rozbicia więzienia UB w Kielcach

71 lat temu, w nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 roku zgrupowania poakowskich oddziałów partyzanckich, związane z Delegaturą Sił Zbrojnych, pod dowództwem kpt. Antoniego Hedy ps. „Szary”, przeprowadziły spektakularną akcję rozbicia więzienia w Kielcach.

Muzeum Pamięci Narodowej - Więzienie Kieleckie.

Muzeum Pamięci Narodowej – Więzienie Kieleckie.

Mobilizacja do akcji objęła żołnierzy z dawnego 3. pp leg. AK i 72. pp AK (m.in. pododdziały por. Stefana Bębińskiego „Harnasia”, ppor. Henryka Podkowińskiego „Ostrolota”, por. Henryka Wojciechowskiego „Sęka”, ppor. Zygmunta Barkowskiego „Zygmunta”, ppor. Wacława Borowca „Niegolewskiego”). Ostatecznie w nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 r. kpt. Antoni Heda przeprowadził na czele zgrupowania w sile 180-200 żołnierzy operację opanowania i rozbicia więzienia. Po opanowaniu kluczowych punktów w mieście i zablokowaniu ważniejszych siedzib sił represji, partyzanci przeprowadzili udany szturm na budynki więzienne. Aby dostać się do środka budynku, trotylem wysadzono bramę, a potem drzwi w celach. Uwolnionych zostało 354 więźniów, którym groziło wywiezienie w głąb Związku Sowieckiego. Wśród nich byli m. in. płk Antoni Żółkiewski ps. „Lin”, dowódca 2 Dywizji Piechoty AK oraz por. Ludwik Wiechuła ps. Jeleń”, cichociemny, w czasie okupacji niemieckiej dowódca kompanii w 3. Pułku AK. W trakcie akcji „Szarego” zginęły trzy osoby: oficer Armii Czerwonej, milicjant, oraz Antoni Żółkiewski ps. „Lin” partyzant z oddziału kpt. „Szarego”.

Od strony propagandowej była to jedna z najbardziej okazałych akcji Żołnierzy Wyklętych w latach 1944-1956.