kielpiniak.pl

Setna rocznica urodzin Wacława Grabowskiego ps. „Puszczyk”

100 lat temu, 10 grudnia 1916 roku w Krępie urodził się Wacław Grabowski ps. „Puszczyk”, dowódca ostatniego patrolu Narodowego Zjednoczenia Wojskowego działającego do 5 lipca 1953 roku na północnym Mazowszu.
 
Uczestniczył w wojnie obronnej 1939 roku. W okresie okupacji niemieckiej był żołnierzem ZWZ-AK w Obwodzie Mława. Służbę w oddziałach partyzanckich rozpoczął już w 1943 roku. Służył w Kedywie i oddziale partyzanckim ppor. Stefana Rudzińskiego „Wiktora”. Po wejściu Armii Czerwonej działał w strukturze Ruchu Oporu Armii Krajowej (ROAK) w ramach batalionu „Znicz” dowodzonego przez kpt. Pawła Nowakowskiego „Łysego” (uczestniczył m.in. w udanej akcji 6 czerwca 1945 roku na PUBP w Mławie, w wyniku której uwolnionych zostało 32 więźniów oraz zastrzelonych 4 funkcjonariuszy resortu bezpieczeństwa).
 
Po rozwiązaniu oddziału w 1945 roku zdołał przedostać się do amerykańskiej strefy okupacyjnej w Niemczech. Przez pewien czas służył w polskich Kompaniach Wartowniczych. Stwierdził jednak, iż jego „miejsce jest w Polsce” i powrócił do kraju. Ponownie podjął działalność konspiracyjną, organizując nieduży oddział partyzancki operujący w powiatach Mława, Przasnysz, Działdowo i Ciechanów. Dowodził samodzielnym oddziałem wchodzącym prawdopodobnie w skład 16 Okręgu NZW. Po jego likwidacji nawiązał kontakt z Mieczysławem Dziemieszkiewiczem „Rojem”. Jego grupa, działająca w latach 1947-1953, była typową „grupą przetrwania” (ograniczała swoją aktywność wyłącznie do niezbędnej samoobrony oraz akcji aprowizacyjnych). Słynnym wyczynem „Puszczyka” było przebicie się przez zasadzkę bezpieki w październiku 1952 roku w okolicach Konopek (od jego kul padło dwóch oficerów MBP i żołnierz KBW).
 
Wacław Grabowski ps. „Puszczyk” (10.12.1916 - 05.07.1953)

Wacław Grabowski ps. „Puszczyk” (10.12.1916 – 05.07.1953)

Do jesieni 1952 roku oddział „Puszczyka” ukrywał się w przygotowanym uprzednio bunkrze w powiecie działdowskim, a po jego zlokalizowaniu przez resort bezpieczeństwa przeszedł w okolice Mławy, gdzie do lata 1953 roku przebywał w kolonijnych gospodarstwach miejscowości Niedziałki (u rodzin: Marianny Jeziorowskiej, Stanisława Adamczyka i Zygmunta Klimaszewskiego). Miejsce ich stacjonowania wydał agent bezpieki Wacław G. (za zdradę wypłacono mu 5000 zł).
 
5 lipca 1953 roku oddział Puszczyka został otoczony przez 1300 osobową grupę operacyjną składającą się z funkcjonariuszy UB i MO. Żołnierze z oddziału Puszczyka nie złożyli broni. Odpierali atak UB i MO. Wacław Grabowski ostatni nabój przeznaczył dla siebie. Plutonowi August i Jan zmarli na stole operacyjnym w szpitalu mławskim. Nieznane jest miejsce ich pochówku. Można przypuszczać, że zostali pogrzebani na podwórzu byłej siedziby UB w Mławie. Mieszkanka Niedziałek, Marianna Jeziorska, pseudonim Grześ, za udzielanie schronienia żołnierzom z oddziału por. Puszczyka, została aresztowana i skazana na karę wieloletniego więzienia. Zmarła 18 lipca 1955 roku w więzieniu Warszawa-Mokotów.
 

Cześć i Chwała Bohaterom!

podsumowanie
Setna rocznica urodzin Wacława Grabowskiego ps. "Puszczyk"
tytuł
Setna rocznica urodzin Wacława Grabowskiego ps. "Puszczyk"
Opis
Setna rocznica urodzin Wacława Grabowskiego ps. "Puszczyk"
Autor
Opublikował
kielpiniak.pl
logo
zapytaj przez gg Napisz do nas... Wyślij